ساییدگی یا آرتروز در هر مفصلی ابتدا با خراب شدن غضروف آن مفصل شروع میشود. در ساییدگی مفصل آکرومیوکلاویکولر هم از این قاعده مستثنی نیست. این غضروف معمولاً به علت فشارهایی که در طول زندگی به علت کار شدید و یا بلند کردن اجسام سنگین به مفصل وارد میشود به تدریج خاصیت خود را از دست میدهد و خراب میشود. در افرادی که به علت شغلشان مجبورند دستهای خود را بالای سر نگه دارند و یا اشیاء سنگین را بلند کنند .
|
| ایجاد استخوان اضافه (استئوفیت) در لبه های |
| مفصل آکرومیوکلاویکولر به علت آرتروز مفصل |
در کسانی که ورزشهای رزمی انجام میدهند یا زیاد بر روی شانه خود زمین میخورند این خراب شدن مفصل زودتر ایجاد میشود. ورزشهای پرتابی مانند راگبی یا پرتاب دیسک، چکش یا نیزه، وزنه برداری و گشتی میتواند فشار زیادی به این مفصل وارد کند. به این روند خراب شدن دژنرسانس Degeneration میگویند. گاهی هم علت خراب شدن غضروف این مفصل یک ضربه شدید بر اثر حادثه است که موجب تخریب غضروف میشود.
همراه با این تغییرات، منیسک این مفصل هم خراب شده و خاصیت الاستیک خود را از دست میدهد. مجموعه این تغییرات وضعیتی را به وجود میاورد که موجب بروز علائم آرتروز یا ساییدگی مفصل آکرومیوکلاویکولر میشود.
علائم ساییدگی این مفصل مانند علائم ساییدگی در دیگر مفاصل بدن است. درد و خشکی مفصل از مهمترین علائم این بیماری است. درد معمولاً در بالای شانه احساس میشود و میتواند به کتف و یا قاعده گردن انتشار پیدا کند. معمولاً دامنه حرکتی شانه تغییری نمیکند. گاهی اوقات بیماران ذکر میکنند که در حین حرکت دادن شانه، مفصل گیر میکند و صدا میدهد.
این علائم به خصوص موقعی تشدید میشود که فرد میخواهد دستش را به بالای سر یا طرف مقابل بدن خود ببرد مثلاً در حین شانه زدن یا وقتی فرد میخواهد کیف پولش را از جیب پشت شلوارش خارج کند. درد ممکن است در حین خوابیدن روی شانه مبتلا افزایش پیدا کند و این وضعیت میتواند موجب شود بیمار شبها به علت درد از خواب بیدار شود.
![]() |
| افزایش شدت درد وقتی دست به طرف دیگر میرود |
در نگاه به شانه معمولاً بالای شانه در جایی که مفصل آکرومیوکلاویکولر وجود دارد برجستگی دیده میشود که در شانه مقابل نیست. فشار دادن به مفصل معمولاً شدت درد را افزایش میدهد. برای تایید تشخیص معاینه بخصوصی وجود دارد به این صورت که از بیمار خواسته میشود دست طرف مبتلا را بر روی شانه طرف مقابل بگذارد. سپس پزشک بازوی بیمار را به تنه وی نزدیکتر میکند. با این کار شدت درد بیمار افزایش پیدا میکند.
این بیماری بسیار شایع بوده بطوریکه علائم رادیولوژیک آن در نیمی از افراد مسن دیده میشود ولی البته اکثر این افراد علائمی از بیماری را نشان نمیدهند و مشکلی ندارند. تعداد کمی از آنها دچار علائم ذکر شده میشوند. آرتروز این مفصل میتواند همراه با پارگیهای لابروم یا پارگی یا ایمپینجمنت روتاتور کاف باشد و تشخیص را کمی مشکل کند.
حساس درد نشانه بیماری و اختلال در عملکرد سیستم های داخلی بدن است. احساس درد حس ناخوشایندی است که حتی بعضی مواقع باعث مختل شدن فعالیت های طبیعی و روزانه فرد می شود.
در این مطلب از بعضی از مواد غذایی را که برای تسکین دردهای مختلف به کار می رود، معرفی کرده ایم.
گرفتگی عضله پا- آب گوجه فرنگی
نتایج تحقیقات نشان می دهد از هر ۵ نفر حداقل یک نفر به طور دائم دچار گرفتگی عضله پا می شود. علت این ناراحتی کمبود پتاسیم و کلسیم است. با مصرف روزی حدود یک پیمانه آب گوجه فرنگی که سرشار از پتاسیم است، خطر بروز گرفتگی های دردناک عضله در عرض ۱۰ روز کاهش می یابد.
درد سینه- دانه کتان
نتایج بررسی های اخیر نشان می دهد، افزودن ۳ قاشق غذاخوری دانه کتان آسیاب شده به غذای روزانه، در عرض ۱۲ هفته درد سینه زنان را کاهش می دهد. محققان معتقدند، فیتواستروژن موجود در دانه کتان مانع از بالا رفتن میزان استروژن که درد سینه را ایجاد می کند، می شود.
آفت یا زخم دهان- عسل
روزی ۴ بار کمی عسل طبیعی را روی آفت یا زخم ها بمالید تا از بین برود. استفاده از عسل روند درمان آفت را ۴۳ درصد سرعت می بخشد. محققان می گویند: آنزیم های طبیعی موجود در عسل طبیعی، التهاب را از بین می برد؛ با ویروس های مهاجم مقابله می کند و التیام بافت های آسیب دیده را سرعت می بخشد.
سینوزیت- ترب کوهی
سینوزیت که بسیار شایع است علاوه بر گرفتگی بینی و درد پیشانی و صورت باعث می شود بیمار احساس درد وسیع تر و بیشتری داشته باشد. به گفته محققان آلمانی، ترب کوهی جریان خون به حفره های سینوزیت ها را تقویت می کند، سینوزیت های گرفته را باز می کند و عفونت های سینوزیت را نسبت به اسپری های رفع احتقان سریع تر درمان می کند.
دردمفصل- آب
درد پا، زانو، شانه و... را با مصرف روزی ۸ لیوان آب در عرض یک هفته برطرف کنید. به گفته محققان آب عنصر سازنده غضروف است که از قسمت انتهای استخوان و مفصل ها محافظت می کند، مایعات موجود در بدن ودیسک های نرم در ستون فقرات را نرم و روان می کند.
کمردرد- انگور
نتایج بررسی های اخیر نشان می دهد مصرف روزی یک پیمانه انگور جریان خون به بافت های آسیب دیده کمر را بهبود می بخشد.بنابراین مصرف این میوه برای بهبود جریان خون و درمان بافت های آسیب دیده کمر لازم است.
درد عضله- نعناع
۳ بار در هفته، در وان آب حاوی ۱۰ قطره روغن نعناع قرار بگیرید . آب ولرم باعث شل شدن عضله و روغن نعناع به طور طبیعی عصب را آرام خواهد کرد. تاثیر ترکیب آب ولرم و روغن نعناع در کاهش درد ۲۵ درصد بیشتر از داروهای شیمیایی است.
ناراحتی گوارشی- آناناس
مصرف روزی یک پیمانه آناناس تازه، نفخ های دردناک را در عرض ۷۲ ساعت کاهش می دهد. آناناس سرشار از آنزیمی است که با کمک به سیستم گوارشی پروتئین های دردزا در معده و روده کوچک را سریع تر می شکند.
دردپا- نمک
برای رفع درد ناخن های فرورفته در گوشت انگشت، به طور منظم پا را در آب ولرم حاوی نمک خیس کنید تا عفونت و درد در عرض ۴ روز برطرف شود. به گفته محققان دانشگاه نمک به طور طبیعی التهاب را از بین می برد، خاصیت ضدباکتریایی آن نیز به سرعت میکروب هایی را که باعث ورم می شود از بین می رود. کافی است در هر یک لیوان آب ولرم، یک قاشق مرباخوری نمک اضافه کنید و روزی ۲ بار به مدت ۲۰ دقیقه پا را خیس کنید تا عفونت از بین برود.
درد مزمن- زردچوبه
نتایج بررسی ها نشان می دهد، زردچوبه نسبت به آسپرین یا ایبوپروفن در تسکین درد ۳ برابر موثرتر است. زردچوبه ۵۰ درصد از درد بیماران آرتریت را کاهش می دهد.کورکومین ، ماده فعال موجود در این ادویه، آنزیم تولیدکننده هورمون های دردزا را متوقف می کند. کافی است روزی یک چهارم قاشق مرباخوری از این ادویه مصرف کنید.
علایم قاعدگی-ماست
۸۰ درصد زنان به علایم ناراحت کننده قاعدگی مبتلا می شوند، زیرا سیستم عصبی به بالا و پایین رفتن استروژن و پروژسترون که به طور طبیعی هر ماه رخ می دهد، حساس است. اما با مصرف روزی ۲ پیمانه ماست این علایم ۴۸ درصد کاهش پیدا می کند. به گفته محققان ماست غنی از کلسیم است که به طور طبیعی سیستم عصبی را آرام می کند و مانع از بروز علایم دردناک می شود.
ناراحتی معده- ماهی
سوءهاضمه، سندروم روده تحریک پذیر و بیماری التهاب روده را با خوردن هفته ای نیم کیلوگرم ماهی برطرف کنید. نتایج بررسی ها نشان می دهد اسیدهای چرب موجود در ماهی به نام های «DHA» و «EPA» ، به طور چشمگیری التهاب روده، گرفتگی عضله و درد معده را برطرف می کند. در برخی موارد همانند داروها به فرد تسکین می بخشد.
«DHA» و «EPA»ضد التهابی قوی، طبیعی و بدون عارضه است که به طور موثر عملکرد سیستم گوارشی را بهبود می بخشد.
گوش درد- سیر
محققان معتقدند ، مواد فعال در سیر به طور طبیعی باکتری های دردزا را از بین می برد.
برای تهیه روغن سیر، ۳ حبه سیر را در نصف پیمانه روغن زیتون به مدت ۲ دقیقه به آرامی بپزید، صاف کنید. این روغن به مدت ۲ هفته قابل نگه داری در یخچال است.
درد مفصل و سردرد- گیلاس
نتایج بررسی ها نشان می دهد از هر ۴ زن حداقل یک نفر به درد آرتریت، نقرس و سردردهای مزمن مبتلاست.
آنتوسیانین ترکیبی که رنگ قرمز به گیلاس می دهد خاصیت ضدالتهابی دارد و ۱۰ برابر از آسپرین قوی تر است. آنتوسیانین، آنزیم های ایجادکننده التهاب در بافت ها را متوقف می کند و در نتیجه مانع از بروز دردهای متفاوت می شود.مصرف روزی ۲۰ گیلاس(تازه، یخ زده یا خشک) تا برطرف شدن درد، توصیه می شود.
سوزش سردل- سرکه سیب
قبل از هر وعده غذایی، یک قاشق غذاخوری سرکه سیب مخلوط شده در یک لیوان آب بخورید تا در عرض کمتر از ۲۴ ساعت، سوزش سردل فروکش کند. سرکه سیب سرشار از اسیدهای تارتاریک و مالیک است که هضم کننده قوی محسوب می شود. این اسیدها به شکستن چربی ها و پروتئین ها کمک می کند تا قبل از راه پیدا کردن ماده غذایی به مری و ایجاد سوزش سردل، معده به سرعت خالی شود.
درد عضله- زنجبیل
ماده ضد درد موجود در زنجبیل درد عضله، مفصل، سفت شدن و ورم عضله را در عرض ۲ ماه تا ۶۳ درصد کاهش می دهد. مصرف روزی حداقل یک قاشق مرباخوری خشک یا ۲ قاشق مرباخوری زنجبیل تازه برای افراد مبتلا به درد عضله توصیه می شود.
درد آندومتر- جو دو سر
آندومتریوزیس هنگامی رخ می دهد که جداره های ریز رحم کنده می شود و خارج از رحم رشد می کند. به گفته محققان، این سلول های مهاجر دوران قاعدگی را در برخی زنان به دوران زجرآوری تبدیل می کند و به حدی التهاب ایجاد می کند که فرد درد بسیار شدید دارد.رژیم غذایی غنی از جو دو سر طی ۶ ماه این درد را تا ۶۰ درصد کاهش می دهد.
با خوردن روزی یک پیمانه جو دو سر می توان از این درد رهایی پیدا کرد.
ورزش آستانه تحمل درد را بالا میبرد. در افرادی که دچار درد مزمن هستند، آستانه درد پایین میآید، به عبارت دیگر میزان کمتری از درد باعث میشود فرد احساس ناراحتی بیشتری کند. ورزشهای هوازی تقویتکننده قلب و عروق، تمرینهای قدرتی و تمرینهای کششی برای افزایش انعطافپذیری بدن به شما کمک میکند تا آستانه تحمل دردتان را بالا ببرید.
چطور شروع کنیم؟
اگر دچار درهای مزمن برای مثال کمردرد یا دردهای مزمن مفصلهای لگن، زانو یا شانه هستید، نباید برنامه تمرینیتان را بدون مشاوره شروع کنید. ابتدا با پزشکتان مشورت کنید و به دنبال کمک گرفتن از یک کارشناس- فیزیوتراپیست یا تمریندهنده ورزشی - باشید تا یک برنامه تمرینی متناسب با وضعیت بدن تان به شما بدهد.
یک تمریندهنده خوب در ابتدا یک ارزیابی "وضعیت قرارگیری بدنی" (posture) انجام میدهد. تمریندهنده به نحوه نشستن، ایستادن و راه رفتن شما دقت میکند و بر اساس آنها تمرینهای لازم را مشخص میکند.
ما در طول زندگی دچار عدمتعادلهایی در وضعیت قامتمان - چگونگی ایستادن یا نشستن- میشویم. ممکن است هنگام حمل بچهتان روی یک طرف لگنتان فشار بیشتری بیاورید. ممکن است کیفتان را روی یک شانهتان حمل کنید. عدم تعادلهایی که به این ترتیب به وجود میآید، اغلب ممکن است باعث درد پشت، لگن، زانو یا شانهها شود.
از جمله سادهترین اقداماتی که میتوانید برای تسکین درد پشت، یا درد سایر مفاصل انجام دهید، انجام تمرینهای ساده و بیخطر کششی است:
چه ورزشی را انجام دهیم؟
به جز تمرینهای کششی سادهای که در بالا ذکر شد، یکی از مهمترین ورزشهایی که به بهبود درد مزمن پشت کمک میکند، ورزشهای هوازی است که آمادگی قلبی-عروقی فرد را هم بهبود میبخشند. بررسیها نشان دادهاند انجام ورزشهای هوازی با کاهش کمردرد و زانو هم همراه است.
مسئله کلیدی یافتن تمرینی است که در حین انجام آن دچار درد نشوید. ممکن است با پیادهروی سریع روی تردمیل این تمرینها را آغاز کنید. اگر دردتان با انجام تمرین بهتر شد، میتوانید در قدم بعدی تمرین با "ماشین الیپتیکال" را امتحان کنید.
اگر هنوز درد زیادی را احساس میکنید، میتوانید ورزشهای آبی مانند شنا را امتحان کنید و یا در کلاسهای انجام ورزشهای هوازی درون آب (آکوا- ایروبیک) شرکت کنید. غوطهوری درون آب برای افراد با کاهش فشار وارد شده بر مفاصل به کاهش درد افراد دچار درد مفصل کمک میکند. با انجام ورزشهای آبی میتوانید تمرینهای هوازی و تمرینهای مقاومتی را بدون وارد کردن فشار بر مفاصلتان انجام دهید.
تمرینهای قدرتی نیز میتوانند به تسکین کمردرد و مفاصل کمک کنند. سوالی که مطرح میشود این است که تمرین آزاد با وزنه بهتر است یا انجام این تمرینها بر روی ماشینهای ورزشی؟ کارشناسان میگویند هر دو نوع تمرین جایگاه خاص خودشان را دارند.
هنگامی که فردی دچار مشکلات مفصلی برای اولین بار به تمرین با وزنه میپردازد، استفاده از ماشینهای ورزشی میتواند فرد را در انجام حرکاتش هدایت کند؛ اما هنگامی که از ماشین ورزشی استفاده میکنید، تنهتان را روی آن تکیه دارد، در حالیکه در هنگام انجام فعالیت واقعی چنین تکیهگاهی وجود ندارد.
بنابراین بهتر است ترکیبی از تمرین آزاد با وزنه و تمرین استقامتی روی ماشین را انجام دهید، به این نحو که ابتدا بیشتر با ماشین تمرین کنید، و بعد با افزایش آمادگی بدنیتان بیشتر به تمرین آزاد با وزنه بپردازید.
ورزشهایی که نباید انجام دهید
افرادی که دچار مشکلات مفصلی ایجاد کننده درد شدید هستند، معمولا باید از ورزشهایی که فشار و ضربه شدیدی به مفاصل وارد میآورد، خودداری کنند. برای مثال بسیاری از افراد دوست دارند بدوند و دویدن ورزشی عالی است، اما فشار زیادی روی مفاصل وارد میکند. بسکتبال نیز ورزشی است که فشار زیادی روی مفاصل میآورد زیرا در حین آن جهیدن، جابجایی سریع و حرکات در جهات متفاوت انجام میشود.
بسیاری از افرادی دچار درد مزمن پشت یا مفاصل در مورد اینکه آیا میتوانند به ورزش دلخواهشان برای مثال تنیس یا گلف بازگردند یا نه، سوال میکنند.
متاسفانه این نوع ورزشها فشار زیادی روی ستون فقرات ایجاد میکند برای مثال در تنیس یا گلف در زدن ضربات از یک طرف بدنتان بیشتر استفاده میکنید؛ به این ترتیب بر یک طرف بدن فشار بیش از حدی میآید و طرف دیگر بدن بیش از حد در حالت استراحت قرار میگیرد و عدم تعادلی در وضعیت قرار گیری بدن رخ خواهد داد.
برای حل این مشکل باید راههای دیگری را برای تقویت طرفی از بدن که در ورزشی مانند تنیس یا گلف کمتر مورد استفاده قرار میگیرد، پیدا کنید.
باید به یک متخصص طب فیزیکی وتوانبخشی مراجعه کنید تا به شما تمرینهایی برای متعادل کردن تاثیر حرکات مکرر در یک طرف بدن را بدهد. انجام تمرینات پایهای برای تقویت تنه میتواند در این مورد به شما کمک کند؛ انجام تمرینهای چرخشی و پیچشی با "توپ طبی" (توپ سنگینی به قطر تقریبا به اندازه عرض شانههای یک فرد معمولی، حدود 35 سانتیمتر که برای تمرینهای قدرتی استفاده میشود) نیز مفید است.
درد مزمن با کاهش کیفیت زندگی همراه است؛ انجام تمرینهای ورزشی میتواند به نحوی تاثیرگذار کیفیت زندگی شما به حالت عادی بازگرداند. دلیلی برای نشستن و دردکشیدن وجود ندارد.